22 Temmuz 2025
03:44
HER ZAMAN EN KÖTÜSÜ DÜŞÜNÜLMELİ İSG'de ihmal edilen küçük detaylar ölümcül sonuçlar!
Gebze’de kamyon şoförü Mevlüt Şafak’ın hayatını kaybettiği kazayı A Sınıfı İSG uzmanı Kamil Kılıç’a yorumlattık. Kılıç, “Bu olaylar, İSG'de küçük detayların bile ne büyük sonuçlar doğurabileceğini göstermektedir” dedi
Haber Analiz Detay
Gebze Küçük Sanayi Sitesi’nde kamyon şoförü Mevlüt Şafak’ın kamyon kapağının kafasına çarpması ve ölümü sonrası kazayı MMO Gebze’den A Sınıfı İSG uzmanı Kamil Kılıç’a yorumlattık. Kılıç, ““Bu tür olaylar, iş güvenliğinde küçük detayların bile ne kadar büyük sonuçlar doğurabileceğini göstermektedir” dedi
**
İşverenlerin önlem almaları gerekirken, maliyet kaygısıyla, onlarca işçinin yaşamını yitirmesine iş cinayeti denilmesi yetmemektedir. Artık doğrudan sorumluların adıyla sanıyla adlandırılmalı ve “işveren cinayetleri” olarak anılmalıdır.
Avukat Akademisyen Murat ÖZVERİ
“İş kazası mı, iş cinayeti mi? İşçi cinayeti mi, işveren cinayeti mi?” başlıklı, yeni bir kavramı tartışmaya açtığı yorumundan.
**
Ülkemizde çok uzun süredir ölümlü iş kazaları, iş cinayeti olarak tanımlanıyor. Bunun ana gerekçesi, neredeyse tamamının önlenebiliyor olmasından kaynaklı.
Liman-İş Sendikası İstanbul Şube Başkanı Sinan Ceviz, Evrensel Gazetesi’nde 24 Haziran 2924’te yayınlanan, “İş cinayeti nedir?” başlıklı yorumunda, “Uluslararası Çalışma Örgütüne (ILO) göre iş kazalarının yüzde 50’si kolayca önlenebilir ve yüzde 48’i ise sistemli bir çalışma sonrasında önlenebilir. Öngörülemez kazalar olarak tanımlananların oranının ise sadece yüzde iki olduğu ifade ediliyor. Başkaca kuruluşların da yaptığı araştırmalar iş kazalarının ve cinayetlerinin önlenebileceğini gösteriyor” diyor.
Bu temel zeminde, Gebze’de küçük sanayi sitesinde 19 Temmuz Cumartesi günü meydana gelen ölümlü kazayı nasıl tanımlamak lazım… Zanaatkâr cinayeti mi, işçi cinayeti mi?
DHA imzalı habere göre; Mevlüt Şafak (51), hafriyat kamyonunu arıza nedeniyle tamirciye götürdü. Yarım şekilde kaldırılan, kapağına takoz konulan damperin içinde 1 işçi çalışırken, Şafak da onu izlemeye başladı. Bir süre sonra takozun yerinden kaymasıyla hızla kapanan kapak, Mevlüt Şafak’ın başına çarptı. Şafak kanlar içinde yere yığılırken, ihbar üzerine olay yerine sağlık ekibi sevk edildi. Ekiplerin kontrolünde, Mevlüt Şafak’ın hayatını kaybettiği belirlendi. Şafak’ın cansız bedeni Adli Tıp Kurumu’na götürüldü.
Dilovası’nda oturan Mevlüt Şafak’ın cenazesi ailesinin imkânları olmadığından KBB cenaze nakil hizmetleri yardımıyla uçakla memleketi Trabzon’un Tonya ilçesine gönderildi. Geride gözü yaşlı dul bir eş, iki yetim bıraktı.
“Kaza”, yakınlardaki bir işyerinin güvenlik kamerasına da tüm netliğiyle yansıdı. Görüntülerde, açık kapak arasından damperde çalışan, kaynak yapan zanaatkar işçiyi izleyen Şafak’ın bir anda kapanan kapağın başına çarpması sonucu yere yığılması, Mevlüt Şafak’ın yere düştüğünü fark eden işçinin ise damperden atlayarak bağırması yer aldı. Bir görüşe göre;
“Dorse kapağı, geçici ve güvensiz bir yöntemle sadece kalasla tutturulmuş,
Oysa yapılması gereken, puntalama (geçici kaynakla sabitleme) sistemi ile kapağın profesyonelce güvene alınmasıydı.
Ayrıca olayın yaşandığı çalışma alanında hiç kimsenin—şoför ya da araç sahibi dahi olsa—bulunmaması gerekiyordu.
İnsan hayatı bu kadar ucuz olmamalı!
Bu olayda, hem iş güvenliği kurallarına uyulmamış hem de ciddi bir denetim eksikliği olduğu görülmektedir.
Yetkili kurumları göreve davet ediyor, bu olayın tüm yönleriyle araştırılarak sorumluların yargı önünde hesap vermesini talep ediyoruz. Bu ve benzeri iş cinayetlerinin bir daha yaşanmaması adına, tüm sanayi bölgelerinde denetimlerin artırılması elzemdir.”
Gebze Emek kazanın görüntüleri üzerinden TMMOB Makine Mühendisleri Odası Gebze Temsilciliği Yürütme Kurulu Üyesi, A Sınıfı İSG uzmanı Kamil Kılıç’ın görüşüne başvurdu. Kılıç, “Bu tür olaylar, iş güvenliğinde küçük detayların bile ne kadar büyük sonuçlar doğurabileceğini göstermektedir. Her zaman en kötü senaryoyu düşünerek önlem almak, insan hayatının korunması açısından hayati önem taşır” diye tamamladığı değerlendirmesinde şu görüşlere yer verdi:
Genel Güvenlik Önlemleri:
- Alan Kapatma ve İşaretleme:Kaynak veya benzeri tehlikeli işler yapılırken, çalışma alanı tamamen kapatılmalı ve "Çalışma Alanı", "Tehlike", "Giriş Yok" gibi uyarı levhaları ile açıkça işaretlenmelidir. Bu sayede yetkisiz kişilerin veya araçların çalışma alanına girmesi engellenir.
- İletişim ve Koordinasyon:İş sahasında birden fazla araç veya ekipman bulunuyorsa, sürücüler ve çalışanlar arasında sürekli ve net iletişim sağlanmalıdır. Telsiz, korna veya el işaretleri gibi yöntemlerle hareketler koordine edilmelidir.
- Görünürlük:Çalışma alanında tehlikeli durumların görünürlüğü sağlanmalıdır.
- Yetkilendirme ve Eğitim:Sadece yetkili ve eğitimli personelin tehlikeli işler yapmasına izin verilmelidir. Tüm çalışanlar, iş güvenliği kuralları ve prosedürleri hakkında kapsamlı bir eğitimden geçmelidir. Somut olayda şoför yaptığı hareketin çok tehlikeli bir davranış olduğunu
Kaynak Çalışması Özelinde Alınacak Önlemler:
- Gözcü/Gözlemci Ataması:Kaynak çalışması sırasında, çevreyi gözlemleyecek ve olası tehlikelere karşı kaynakçıyı uyaracak bir gözcü görevlendirilmelidir.
- Kişisel Koruyucu Ekipman (KKE):Kaynakçılar ve çevresindeki diğer çalışanlar, kaynak maskesi, eldiven, koruyucu giysi, iş ayakkabısı gibi uygun KKE'leri kullanmalıdır.
- Yangın Güvenliği:Kaynak sırasında oluşabilecek kıvılcımlara karşı yangın tüpü gibi uygun yangın söndürme ekipmanları yakınlarda bulundurulmalıdır.
- Kamyonun kasa içinde kaynakçı tarafından kaynak işlemi yapılmaktadır.
- Kaynak tüpleri hortumları, kasanın arkasındaki kapak hafif aralıklı bırakılarak içeriye doğru geçirilmiştir.
- Dışarıdaki kamyon şoförü, bir süre kasa arkasında bekledikten sonra, kasa içinde çalışan kaynakçıya bakmak amacıyla kasanın arka kapağına yaklaşır ve eğilerek içeriye bakmaya çalışır.
- Bu esnada, hafif aralıklı bırakılan kamyon kasa kapağı kapanır ve şoförün kafasına çarparak ölümüne neden olur.
Kazanın temel nedenleri güvenli olmayan çalışma ortamı, yetersiz koordinasyon ve kasanın tehlikeli durumu olarak öne çıkmaktadır.
KAZANIN TEKRARLANMAMASI İÇİN ALINMASI GEREKEN ÖNLEMLER
Damperli Kasa Kapağının Güvenliğe Alınması (En Kritik Önlem):
- Tamamen Açık veya Kapalı Olması:Kaynak veya benzeri bir işlem yapılırken, kasanın arka kapağı ya tamamen açık ve güvenli bir şekilde sabitlenmiş olmalı (hidrolik destekler, güvenlik pimleri, zincirler vb. ile) ya da tamamen kapalı olmalıdır. Aralıklı bırakmak, kazalara davetiye çıkarmaktadır.
- Kapatma Mekanizmasının Kilitlenmesi:Kapağın kendiliğinden kapanmasını önlemek için, hidrolik veya mekanik sistemlerin kilitlendiğinden ve kapağın güvenli bir pozisyonda sabitlendiğinden emin olunmalıdır. Özellikle hidrolik sistemlerde ani basınç düşüşleri veya arızalar olabileceği göz önünde bulundurulmalıdır.
- Engellerin Kaldırılması:Hortum veya diğer geçişler için kapak aralıklı bırakılacaksa bile, kapağın hareket etmesini engelleyecek sağlam takozlar veya destekler kullanılmalıdır. Ancak en güvenlisi, kapağı tamamen açıp sabitlemek veya tamamen kapatmaktır.
- Çalışma Alanı Kontrolü ve Yaya Güvenliği:
- Şoförün Yaklaşması Engellenmeli:Kamyonun çevresinde, özellikle de kaynak yapılan arka kısımda, yetkisiz kişilerin (şoför dahil) yaklaşması kesinlikle engellenmelidir. Bu, fiziksel bariyerler (koniler, şeritler) ve sürekli uyarı levhaları ile sağlanmalıdır.
- Görsel ve İşitsel Uyarılar:Kasanın arkasında çalışan kaynakçı veya gözcüsü, yaklaşan herkesi "Dur", "Tehlike", "Girme" gibi sözlü ve görsel (el işaretleri) uyarılarla durdurmalıdır. Somut olayın görüntülerine bakıldığında çalışma alanında bir gözlemci bulunmamaktadır.
- Kaynak Alanında Yaya Trafiği Kısıtlaması:Kaynak işlemi yapılan alanda gereksiz yaya trafiğine izin verilmemelidir. Şoförler veya diğer çalışanlar, iş bittikten sonra veya izin verilirse alana yaklaşmalıdır.
- İş Başlamadan Önce Güvenlik Eğitimi:
- İşe başlamadan önce, kaynakçı, kamyon şoförü ve diğer ilgili tüm personel bir araya gelmeli ve yapılacak işin adımları, potansiyel tehlikeler ve alınacak güvenlik önlemleri hakkında net bir brifing yapılmalıdır.
- Kasa kapağının durumu, hortum geçişleri ve şoförün bekleme alanı gibi kritik noktalar özellikle belirtilmelidir.
- Kaynak Tüpleri ve Hortumları İçin Alternatif Çözümler:
- Hortumların geçişi için kasanın aralıklı bırakılması yerine, daha güvenli yöntemler araştırılmalıdır. Örneğin, kamyon kasasının yan tarafından erişim sağlanabiliyor mu, ya da tüpler daha güvenli bir yere konumlandırılabilir mi gibi çözümler düşünülmelidir.
- Gözcü/Gözlemcinin Rolünün Güçlendirilmesi:
- Gözcü, sadece kaynakçıyı değil, aynı zamanda çalışma alanına yaklaşan herkesi ve özellikle de kamyonun çevresindeki potansiyel tehlikeleri sürekli gözlemlemelidir. Gerekirse, anında müdahale edebilecek yetkiye ve donanıma sahip olmalıdır.
Habere ait diğer görseller
Güncelleme:
22 Temmuz 2025 03:51
