Rejim değişmeli. Üretenler yönetmeli Kaza değil kârdan beslenen düzenin sonucu

Gebze Emek ve Demokrasi Güçleri, Habaş faciasına dair açıklamasında iş cinayetlerinde çözümün rejim değişikliği ve üretenlerin yönetiminde olduğunu açıkladı. Vakaların kaza değil sermayenin kâr hırsıyla beslenen düzenin sonucu olduğu kaydedildi

08 Kasım Pazar, Dilovası’nda Ravive Kozmetik faciasının birinci yıldönümüydü. Bir gün sonra İzmir Habaş’taki patlamada 18 işçimiz hayatını kaybetti. Pazar günü Ravive faciasının yıldönümünde sokağa çıkan Gebze Emek ve Demokrasi Güçleri iki gün sonra da, dün akşam Habaş katliamını protesto için Gebze 15 Temmuz Milli İrade Kent Meydanı’nda idi.

“Kaza kader değil. Katliam. İzmir Habaş’ta katledilen işçiler için sen de sesini yükselt” yazılı döviz açıldığı basın açıklamasında Gebze Emek ve Demokrasi Güçleri’nin basın açıklaması, MMO Gebze Temsilciliği Yürütme Kurulu Başkanı Tanfer Yeşiltepe tarafından okundu.

Yeşiltepe, açıklama öncesi doğaçlama konuşmasında, “Hepimizin travması, hepimizin psikolojisi bozuldu. Artık yaşamaktan utanır hale geldik. Neden? Niçin? Bu insanlar üç kuruş ekmek kazanmak için 1600 derece sıcağın içinde neden hayatlarını kaybediyorlar? Neden insanca bir yaşam yaşayamıyorlar? Neden çocuklarına bu gece sarılarak uyuyamıyorlar? Bizler bu kentin emekçileri olarak, maden ocağında hayatını kaybeden tüm sınıf kardeşlerimize tekrardan ailelerine başsağlığı dilerken, acılı ailelerimizin, yaralılarımızın bir an önce sağlığına kavuşmalarını temenni ediyoruz değerli arkadaşlar” dedi.

Basın açıklamasında ise, “Dilovası'ndan HABAŞ'a, Soma'dan Ermenek'e, İliç'ten diğer iş cinayetlerine uzanan bu kanlı tablo, yaşananların birer kaza değil, sermayenin kâr hırsıyla beslenen bir düzenin sonucu olduğunu bir kez daha gösteriyor” denildi.

Yeni Parti, DEM Parti, Emek Partisi, SOL Parti, Eğitim-Sen Kocaeli 2 No’lu Şube, Emeklilerle Dayanışma Sendikası’nın aralarında olduğu parti ve sendikaların katılarak destek verdiği;

 “Habaş'ta işçiler katledildi! Bu düzenin sorumluları hesap verecek!” başlığı ile yapılan açıklamada şunlar kaydedildi:

“İzmir Aliağa'da, HABAŞ Demir Çelik Fabrikası'nda yaşanan patlamada 18 işçi hayatını kaybetti, 14 işçi yaralandı. İşçiler, ekmeklerini kazanmak için gittikleri fabrikadan bir daha çıkamadı. Yine aileler evlatlarını, eşlerini, kardeşlerini kaybetti.

Öfkeliyiz! Çünkü bu ülkede işçiler çalışırken ölüyor, patronlar üretimden ve kârlarından vazgeçmiyor, sorumlular ise hesap vermiyor!

Her gün "iş kazası" denilerek geçiştirilen iş cinayetleri yüzünden bu ülke kocaman bir işçi mezarlığına dönüştü. İşçi sağlığını ve güvenliğini bir maliyet kalemi olarak gören, denetimleri göstermelik hale getiren, işçinin yaşamını patronların kârından daha değersiz sayan bu düzen, emekçilere açlık, yoksulluk ve ölümden başka bir şey vaat etmiyor.

Üstelik HABAŞ ilk kez bir iş cinayetiyle gündeme gelmiyor.  Son katliamdan önceki son 10 yılda aynı fabrikada en az 11 işçi hayatını kaybetti. Son katliamda katledilen 18 işçiyle birlikte HABAŞ, işçilerin canı pahasına üretim yapan bir ölüm fabrikasına dönüştü.

Son üç haftada üç işçi yaşamını yitirdi. Geçmişte yaşanan patlamalar, kazalar, ölümler ortadayken hangi önlem alındı? Hangi eksiklik giderildi? Hangi sorumlu hesap verdi?

Soruyoruz! Bu ülkenin Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ne iş yapar?

HABAŞ'ta son on yılda 11 işçi hayatını kaybederken Bakanlık neredeydi?

Bu fabrika kaç kez denetlendi?

Denetimlerde hangi eksiklikler tespit edildi?

Geçmişte yaşanan patlamalardan sonra hangi yaptırımlar uygulandı?

İşçilerin can güvenliği için hangi önlemler alındı?

Soruyoruz! İşçilerin hayatını korumakla yükümlü olanlar, patronların üretim takvimini ve kâr hesaplarını korumaktan başka ne yapıyor?

Soruyoruz! Bir fabrikada işçiler peş peşe hayatını kaybediyorsa, orada üretimin sürmesine kim izin veriyor?

İş cinayetlerinin ardından soruşturma başlatmak, birkaç kişiyi gözaltına almak, açıklamalar yapmak işçilerin hayatını geri getirebilir mi?

8 Kasım'da, Dilovası Ravive Kozmetik'te üçü çocuk yedi işçinin katledilmesinin üzerinden bir yıl geçti. Ancak acımız da öfkemiz de dinmedi. Katliamın yarattığı yıkımın hesabı sorulmamışken, ailelerin adalet arayışı sürerken bu kez İzmir HABAŞ'tan gelen ölüm haberiyle sarsıldık. Dilovası'ndan HABAŞ'a, Soma'dan Ermenek'e, İliç'ten diğer iş cinayetlerine uzanan bu kanlı tablo, yaşananların birer kaza değil, sermayenin kâr hırsıyla beslenen bir düzenin sonucu olduğunu bir kez daha gösteriyor.

Üstelik işçi cinayetleri yalnızca fabrikalarda yaşanmıyor. Dün Gebze'de, Dilovası’ndaki bir lojistik firmada çalışırken yüksekten düşerek yaşamını yitiren 60'lı yaşlarındaki Cemal Tan da bu ölüm düzeninin kurbanı oldu. Ardahan Posof İncedere köyünden olan Cemal Tan'ın ölümü bir kez daha gösterdi ki işçiler fabrikalarda, şantiyelerde, atölyelerde; kısacası ekmeğini kazanmak için çalıştığı her yerde ölümle burun buruna bırakılıyor. Yüksekte çalışma güvenliği, koruyucu ekipmanlar, güvenli iskele ve platformlar, etkili denetimler sağlanmadığı sürece işçiler yaşamını yitirmeye devam ediyor. İşçinin hayatını korumak patronların tercihine bırakılamaz. Her ölümün arkasındaki ihmal açığa çıkarılmalı, sorumlular hesap vermelidir.

HABAŞ'taki işçi ölümlerinin geçmişi de bu tablonun tesadüf olmadığını ortaya koyuyor. 2017 yılında Kocaeli Körfez'de HABAŞ'a ait LPG tankerinde meydana gelen patlamada işçi Nail Demirci hayatını kaybetmiş, 10 kişi yaralanmıştı. Bu olayla ilgili davada Kocaeli 1. Ağır Ceza Mahkemesi, 21 Mayıs 2026 tarihinde HABAŞ Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Rüştü Başaran'ı ve dört şirket yetkilisini asli kusurlu bularak Başaran'a 4 yıl 10 ay 10 gün hapis ve 1 yıl 9 ay meslekten men cezası verdi.

Şimdi soruyoruz: Bir işçinin ölümünden dolayı hapis cezası alan patronun yönettiği işletmede, yıllar sonra 18 işçi daha nasıl hayatını kaybedebiliyor? Verilen cezalar işçilerin hayatını korumaya yetmiyorsa, bu cezasızlık düzeninin sorumlusu kim? Bir işçinin ölümünün hesabı sorulmadan, sorumlular caydırıcı biçimde cezalandırılmadan bu katliamların önüne nasıl geçilecek?

İşçiler patronların kâr hırsı yüzünden ölüyor! İşçi sağlığı ve iş güvenliği önlemlerini almak, güvenli çalışma koşullarını sağlamak, gerekli ekipmanları temin etmek ve riskleri ortadan kaldırmak patronların sorumluluğundadır. Üretimin hiçbir aşamasında işçinin yaşamı kâr hesabına kurban edilemez. Etkin ve bağımsız denetimler yapılmalı, iş güvenliği önlemleri kâğıt üzerinde bırakılmamalı, işçilerin örgütlü mücadelesinin önündeki engeller kaldırılmalıdır. Patronların daha fazla kâr elde etme hırsı, işçilerin yaşam hakkından üstün değildir. Bu ölümler kader değil; alınmayan önlemlerin, görmezden gelinen uyarıların ve denetimsizliğin sonucudur.

ARTIK YETER!

Bizim hayatımız anma törenleri düzenleyerek, cenazeler kaldırarak, adliye kapılarında adalet arayarak geçmeyecek! Her iş cinayetinden sonra aynı sözleri duymaktan, aynı ihmalleri konuşmaktan, aynı acıları yaşamaktan bıktık!

İşçiler ölürken patronların servetlerine servet kattığı, üretimin bütün yükünü işçilerin sırtına yıkan, işçilerin yaşam hakkını maliyet hesabına indirgeyen bu düzen değişmeden iş cinayetleri son bulmayacak.

İşçi sağlığı ve güvenliği patronların insafına, göstermelik denetimlere, kâğıt üzerindeki mevzuatlara bırakılamaz. Patronların kârı, işçilerin hayatlarından asla değerli olamaz.

Ancak biliyoruz ki işçi katliamlarının kalıcı çözümü yalnızca sorumluları cezalandırmakla sınırlı değildir. İşçilerin söz ve karar sahibi olmadığı, üretimin patronların kâr hırsına göre örgütlendiği bu düzende aynı felaketler yaşanmaya devam edecektir.

İşçi katliamlarına karşı tek çözüm: Üretenler yöneten olacak!

Üretimin nasıl yapılacağına, hangi koşullarda çalışılacağına, hangi önlemlerin alınacağına işçiler karar vermelidir. Fabrikalar, işyerleri, üretim alanları patronların sınırsız kâr hırsına değil, emekçilerin ve toplumun ihtiyaçlarına göre yönetilmelidir.

Bizler Gebze Emek ve Demokrasi Güçleri olarak HABAŞ'ta katledilen işçilerin, Dilovası Ravive Kozmetik'te yaşamını yitiren yedi emekçinin ve Dilovası’nda lojistik firmasının şantiyesinde hayatını kaybeden Cemal Tan'ın hesabını sormaktan, ailelerinin adalet mücadelesinin yanında olmaktan ve işçi cinayetlerine karşı mücadeleyi büyütmekten vazgeçmeyeceğiz.

Buradan bir kez daha haykırıyoruz:

- HABAŞ'ta yaşanan katliam bütün yönleriyle aydınlatılsın!

- İşçi ölümlerinde sorumluluğu bulunan patronlar ve tüm kamu görevlileri hesap versin!

- Fabrikadaki geçmiş iş cinayetleri ve ihmaller açığa çıkarılsın!

- İşçi sağlığı ve güvenliği önlemleri bağımsız ve etkin biçimde denetlensin!

- İşçilerin örgütlenmeleri önündeki tüm engeller kaldırılsın!

Artık yeter! Çalışırken ölmek istemiyoruz!”