21 Ağustos 2026
10:32
Hacı Filik yazdı Çayırova’daki 59 toplanma alanından 52’si tuvaletsiz
Zafer Partisi Çayırova İlçe Başkanı Hacı Filik’in özel çalışmasından tespite göre: Çayırova’daki 59 toplanma alanının 54’ünde elektrik, 51’inde su, 52’sinde tuvalet bulunmuyor.
Konuk Yazar: Hacı Filik
Zafer Partisi Çayırova İlçe Başkanı
17 Ağustos 1999’un üzerinden 27 yıl geçti.
Saat 03.02’de başlayan ve yaklaşık 45 saniye süren Marmara Depremi’nin Kocaeli’de bıraktığı izleri hâlâ taşıyoruz.
Sonra 6 Şubat 2023’ü yaşadık.
İki büyük felaket bize aynı gerçeği gösterdi:
Depremde yalnızca binalar değil, şehrin tamamı sınanıyor.
Bu nedenle 17 Ağustos’u yalnızca anmak yetmiyor. Gölcük’ten Gebze’ye, Kandıra’dan Karamürsel’e 12 ilçesi; sanayisi, limanları, enerji hatları ve iki milyonu aşan nüfusuyla Kocaeli için artık şu sorunun cevabını bilmemiz gerekiyor:
Yeni bir büyük depreme ne kadar hazırız?
Kaç binamız gerçekten riskli?
Kocaeli Büyükşehir Belediyesi bina envanteri, zemin veri bankası, mikro bölgeleme ve kentsel dönüşüm çalışmaları yürütüyor.
Bunlar önemli.
Ancak vatandaş açısından asıl mesele çalışmaların isimleri değil, ortaya çıkan sonuç.
Büyükşehir’in açıkladığı dönüşüm programında 7 ilçedeki 14 bölgede 4.721 yapı ve 5.732 bağımsız bölüm bulunuyor. Bu bağımsız bölümlerin yüzde 82’sinin riskli olduğu belirtiliyor.
Rakam küçümsenecek gibi değil.
O halde daha büyük resmi de bilmeliyiz:
Kocaeli genelinde kaç yapı tarandı? Kaç bina ileri inceleme gerektiriyor? 1999 öncesi yapıların ne kadarı incelendi? Vatandaş kendi binasının durumunu öğrenebiliyor mu?
29 Ekim 2025’te Gebze’deki yedi katlı Arslan Apartmanı’nın deprem olmadan çökmesi ve Bilir ailesinden dört kişinin hayatını kaybetmesi, yapı güvenliğini yalnızca deprem olduğunda konuşamayacağımızı acı biçimde hatırlattı.
Bu nedenle Kocaeli’de bir “Bina Güvenlik Karnesi” oluşturulmasını tartışmalıyız.
Vatandaş binasının yapım yılını, ruhsatını, yapı denetim geçmişini, varsa risk tespitlerini ve teknik incelemelerini tek noktadan görebilmeli.
Bir otomobilin hasar geçmişini öğrenebildiğimiz bir çağda, içerisinde yaşadığımız binanın teknik geçmişini öğrenebilmek de olağan olmalı.
Kocaeli’de deprem yalnızca bina yıkmaz
Kocaeli’yi diğer şehirlerden ayıran asıl risk burada başlıyor.
Konutlarla sanayi neredeyse iç içe.
Organize sanayi bölgeleri, kimyasal tesisler, depolar, limanlar, enerji hatları ve ağır sanayi kuruluşlarından söz ediyoruz.
AFAD’ın Kocaeli İl Risk Azaltma Planı’nda da endüstriyel kazalar temel risklerden biri.
Bu nedenle büyük bir depremde yalnızca yıkılan binaları değil, aynı anda çıkabilecek fabrika yangınlarını, kimyasal sızıntıları ve enerji kesintilerini de düşünmek zorundayız.
Birden fazla sanayi tesisinde aynı anda yangın çıkarsa itfaiye kapasitemiz yeterli mi?
Kimyasal sızıntıda hangi mahallelerin tahliye edileceği belli mi?
Hastaneler kitlesel kimyasal maruziyet vakalarına hazır mı?
D-100 veya TEM’in belirli noktaları kapanırsa ambulans, itfaiye ve arama kurtarma ekipleri hangi alternatif koridorları kullanacak?
Bunların teknik cevapları kurumlarda bulunuyor olabilir.
Ama Kocaeli’de yaşayan vatandaş bu hazırlığın seviyesini biliyor mu?
Kocaeli Afet Karnesi
AFAD’ın yayımladığı toplanma alanı verileri önemli bir fotoğraf ortaya koyuyor:
708 toplanma alanı
8.819.218 m² toplam alan
Kişi başına yaklaşık 4,05 m²
Ancak;
69 alanda elektrik yok.
67 alanda su yok.
97 alanda tuvalet yok.
159 alanda levha yok.
Çayırova’daki tablo daha da dikkat çekici.
İlçedeki 59 toplanma alanının 54’ünde elektrik, 51’inde su, 52’sinde tuvalet bulunmuyor.
Burada önemli bir ayrım yapalım: Toplanma alanıyla geçici barınma alanı aynı şey değildir. Her toplanma alanında günlerce yaşanabilecek altyapı bulunması beklenemez.
Ama o zaman başka bir sorunun cevabını bilmeliyiz:
Depremin ilk saatlerinden sonraki günlere nasıl geçeceğiz?
Hangi alanlar geçici barınmaya dönüşecek? Su, enerji, tuvalet ve sağlık hizmetleri nerede kurulacak?
İşte afet hazırlığı biraz da bu soruların cevabıdır.
12 ilçenin afet karnesi açıklansın
Kandıra ile Dilovası’nın, Gölcük ile Kartepe’nin, Körfez ile Gebze’nin riskleri aynı değil.
Bu nedenle Kocaeli’nin 12 ilçesi için kamuoyuna açık bir Afet Risk Karnesi hazırlanmasını öneriyorum.
Vatandaş ilçesinin;
yapı stokunu, zemin durumunu, sanayi riskini, toplanma ve barınma kapasitesini, hastane kapasitesini ve acil ulaşım yollarını
basit ve anlaşılır biçimde görebilmeli.
Amaç yüzlerce sayfalık teknik raporları halka okutmak değil.
Amaç tek bir soruya cevap verebilmek:
Biz ne kadar hazırız?
Kocaeli’de çalışmalar yapılıyor. Bina envanteri çıkarılıyor, zemin araştırmaları sürüyor, kentsel dönüşüm gerçekleştiriliyor.
Bunları görmezden gelmek doğru olmaz.
Fakat 27 yıl sonra artık çalışmaların isimlerinden çok sonuçlarını konuşmalıyız.
Kaç riskli binamız var?
Kaçını dönüştürdük?
İlk 72 saatin su, gıda, enerji ve haberleşme planı nedir?
Sanayi kaynaklı ikincil afetlere ne kadar hazırız?
Ve eksiklerimizi hangi tarihte tamamlayacağız?
17 Ağustos’ta hayatını kaybeden vatandaşlarımızı elbette anacağız.
Ama Kocaeli, 17 Ağustos’un ne demek olduğunu Türkiye’deki birçok şehirden daha iyi biliyor.
Bu nedenle 27 yıl sonra anmanın yanına artık ölçmeyi de koymalıyız.
Çünkü depremi engelleyemeyiz. Ama aynı acıları tekrar yaşayıp yaşamayacağımızı, bugün yaptıklarımız belirleyecek.
17 Ağustos 1999 Marmara Depremi’nde ve 6 Şubat depremlerinde hayatını kaybeden vatandaşlarımızı rahmetle anıyorum.
Güncelleme:
21 Ağustos 2026 10:34
