"KARIŞMIYORUZ" DEYİP KARIŞMAK Laikliğin yerine konan izin

İnanç özgürlüğü başka şey, laiklik başka şeydir. İnanç ve ibadet özgürlüğü elbette dokunulmazdır. Ama bu özgürlük “laiklikten doğmaz”; insan olmaktan doğar.

**

Laiklik, bugün memlekette  bir cümleye indirildi:

“Kimsenin yaşam tarzına karışmıyoruz.”

Ne güzel.

İnsan hakları, anayasa, yurttaşlık hepsini topla, bir cümleye sığdır: “Karışmıyoruz.”

Devlet ve/veya iktidar, karışmıyorsa o vakit neden bunu her fırsatta ilan ediyor?

Çünkü, “karışmıyoruz” cümlesi, bir hak bildirimi değil; bir yetki hatırlatmasıdır.

“İstersek karışırız.”

Devletin yurttaşa “ben karışmıyorum” demesi, “benim elimde” demesidir.

Oysa laiklik “karışmamak” değil; karışamamak rejimidir.

Laiklik, "hoşgörü" değil, tarafsızlıktır.

“Hoşgörü” deyip duruyorlar.

Hoşgörü güzel kelime. Ama tehlikeli.

Çünkü hoşgörü, güçlü olanın zayıfa tanıdığı bir “alan”dır.

Bugün var, yarın yok.

Bugün “serbest”, yarın “kamu düzeni”.

Bugün “karışmıyoruz”, yarın “aile yapısı”.

Hak ise hoşgörüyle yaşamaz.

Hak, “lütfen” istemez.

Hak, “biz izin verdik” cümlesine muhtaç değildir.

Laiklik, tam da bunu sağlar:

Yurttaşın hakkını iktidarın ruh hâlinden kurtarır.

Laikliğin ölçüsü kadehte değil, kurumlarda.

Laikliği içki-etek tartışmasına sıkıştırınca, asıl mesele kayboluyor.

Çünkü laiklik sokakta değil; devletin kaleminde yaşar.

Müfredatı kim yazıyor, hangi referansla yazıyor?

Kamu kurumları hangi dille konuşuyor?

Düzenlemeler “hukuk” diye mi yoksa “inanç” diye mi geliyor?

Devlet, herkese eşit mi duruyor, bir “makbul” çizgisi mi üretiyor?

Laiklik, birinin evde ne içtiğiyle ölçülmez.

Laiklik, devletin kamuda neyi esas aldığıyla ölçülür.

“Ne zıkkım içiyorsan iç” serbestliğin adı “laiklik” değildir.

Laikliğin yerine konmuş teselli.

Oysa laiklik, teselli değil, teminattır.

Bir kesime “dokunmama” jesti yapmak laiklik değildir.

Laiklik, devletin bütün kesimlere aynı mesafede durmasıdır.

İnanç özgürlüğü başka şey, laiklik başka şeydir.

İnanç ve ibadet özgürlüğü elbette dokunulmazdır.

Ama bu özgürlük “laiklikten doğmaz”; insan olmaktan doğar.

Laiklik ise devlete sınır çizer:

“İnancı yönetim aracı yapamazsın.”

“Dini siyasetin kalkanı yapamazsın.”

“Kamuyu dinî ölçüyle biçimlendiremezsin.”

Bu sınır kalktığı an ne olur?

Siyaset “kutsal”laşır.

Eleştiri “saygısızlık” ilan edilir.

Hesap sorma “düşmanlık” sayılır.

Hukuk “yorum”a, yorum “güce” teslim olur.

Ve güç, özgürlüğü sevmez.

Son söz;

Laiklik, “yaşam tarzına karışmama” sloganı değildir.

Laiklik, devletin tarafsızlık yemini, yurttaşın eşitlik güvencesidir.

Devlet yurttaşına “karışmıyoruz” diyorsa, mesele bitmiş değildir.

Tam tersine, mesele yeni başlıyordur.

Çünkü haklar “karışmıyoruz” diye korunmaz.

Haklar, karışamayacağınız bir düzen kurulduğunda korunur.

Laiklik, tam olarak o düzendir!..

 

Yazarın tüm yazıları